# Сексийн үед өвдөхийг тэвчих ёстой юу?

Өвдөлтийг хүчээр давалгүй, шалтгааныг нь тодруулах аюулгүй алхмууд.

Сүүлд шинэчилсэн: 2026-11-02

Бэлгийн хавьтал өвтгөх үед “удахгүй дасна” гэж өөрийгөө шахах хэрэггүй. Өвдөлт нь зогсож, биеийнхээ мэдрэмжийг сонсох шалтгаан. Хамтрагчаа гомдоохгүй байх гэж тэвчих, эсвэл харилцаагаа хамгаалахын тулд зөвшөөрөх нь тусламж авахыг улам хойшлуулж болно. Тав тух, харилцан зөвшөөрөл хоёр ямар ч дотно харилцаанд чухал.

## Өвдөлтөө илүү тодорхой хэлэх нь

Өвдөлт хаана, хэзээ мэдрэгдэж байгааг анзаараарай. Гадна хэсэг хүрэхэд хорсож байна уу, нэвтрэхэд хатгаж байна уу, эсвэл гүнд өвдөж байна уу? Зөвхөн хавьтлын үед үү, тампон хийх, үзлэгт ороход бас илэрдэг үү? Ийм ялгаа нь өөрийгөө оношлохын тулд биш, эмчид бодит зураг өгөхийн тулд хэрэгтэй.

Хуурайшилт болон цочрол өвдөлт үүсгэж болно. Мөн үтрээний орчмын булчин өөрийн эрхгүй чангарах вагинизм, халдвар, эндометриоз зэрэг өөр шалтгааныг ялгах шаардлага гардаг. Айдас, өмнөх өвдөлтийн дурсамж оролцож болох ч зовуурийг “зүгээр сэтгэлээс болсон” гэж үгүйсгэж болохгүй. Биеийн болон сэтгэлзүйн хүчин зүйл зэрэгцэн нөлөөлж болно.

## Тухайн мөчид юу хийх вэ?

Өвдөлт эхэлбэл үйлдлээ зогсооно. Өөр байрлал, илүү хүчтэй оролдлогоор заавал дуусгах гэж бүү яараарай. Хуурайшилт мэдрэгдвэл зориулалтын тосолгоо тусалж болох ч үргэлжилсэн өвдөлтийн шалтгааныг эмчээр шалгуулахыг орлохгүй. Өвдөлтгүй тэврэлт, ярилцлага, амралтыг сонгож болно; дотно байх нь заавал нэвтрэлт гэсэн үг биш.

Хамтрагчдаа урьдчилан “өвдвөл шууд зогсооно” гэж тохиролцох нь тайлбарлах ачааллыг багасгана. Зогс гэсэн хүсэлтийг маргалдахгүй хүлээн авах ёстой. Өвдөлт байгаа эсэхийг дахин дахин шалгаж, оролдоод байх нь тухайн хүнд дарамт болж болох тул дараагийн алхмыг өөрөөр нь шийдүүлээрэй.

Хэвлийн доод хэсгээр гэнэт хүчтэй өвдөх, өвдөлт нэмэгдэх, ухаан балартах эсвэл их цус гарах үед төлөвлөгөөт үзлэгийг хүлээлгүй яаралтай тусламж аваарай. Жирэмсэн эсвэл жирэмсэн байж болзошгүй үед аарцаг орчим өвдвөл мөн шуурхай үнэлүүлнэ. [NHS-ийн аарцгийн өвдөлтийн аюулын шинж](https://www.nhs.uk/symptoms/pelvic-pain/).

## Үзлэгийг өөртөө аюулгүй болгох нь

Давтагдсан өвдөлттэй бол эмэгтэйчүүдийн эмч эсвэл тохирох мэргэжлийн эмчид цаг аваарай. Урьд нь өвдөлттэй үзлэг туулсан бол үүнийг эхэнд нь хэлж болно. Ямар үзлэг хийх, яагаад хэрэгтэйг тайлбарлуулах, түр завсарлах эсвэл зогсоох хүсэлт гаргах эрхтэй. Итгэдэг хүнээ хамт байлгах боломжийг асууж болно.

Уулзалтад очихдоо өвдөлтийн эхлэл, хүч, хэрэглэж буй эм, арчилгааны бүтээгдэхүүн, хавсарсан ялгадас болон цус гаралтыг тэмдэглэ. Эмчилгээний зорилгыг зөвхөн хавьталд орох чадвараар бус, өдөр тутмын тав тух, айдас багасах, өөрийн биеийг удирдах мэдрэмжээр ярилцаарай. Эхний уулзалтаар бүх хариу гарахгүй байж болно. Дараагийн үнэлгээ болон хяналтын төлөвлөгөө тодорхой байх нь чухал. Өвдөлтөө хэлэхэд хангалттай үндэслэл хэрэггүй; танд мэдрэгдэж байгаа нь өөрөө анхаарах шалтгаан юм.

Танд ойлгомжгүй нэр томьёо гарвал дахин тайлбарлуулахыг хүсээрэй. Асуултаа цаасан дээр бичиж очих нь уулзалтын үеэр чухал зүйлээ мартахгүй байхад тусалж болно.

## Эх сурвалж

* [NHS — Vaginismus](https://www.nhs.uk/conditions/vaginismus/)
* [NHS — Vaginal dryness](https://www.nhs.uk/symptoms/vaginal-dryness/)
* [NHS — Pelvic pain](https://www.nhs.uk/symptoms/pelvic-pain/)

*Энэ нийтлэл нь эрүүл мэндийн боловсролын зориулалттай. Хувийн онош, эмчилгээг орлохгүй.*